به گزارش روابط عمومی مرکز هنری رسانه ای نهضت، در سال‌هایی که رسانه‌های دینی در جست‌وجوی راه‌های تازه برای حفظ و گسترش مخاطب‌اند، برخی برنامه‌ها توانسته‌اند فراتر از قالب‌های سنتی حرکت کنند و تجربه‌ای تازه از مواجهه عمومی با قرآن ارائه دهند. «محفل» که طی سال‌های اخیر به یکی از پرمخاطب‌ترین برنامه‌های قرآنی تلویزیون تبدیل شده، در فصل چهارم با دکور جدید و آیتم‌های متنوع، تلاش کرده است فضای صمیمی و معنوی خود را حفظ کند. تلاوت قرآن، گفت‌وگوهای معنوی، معرفی استعدادهای قرآنی و روایت داستان‌های الهام‌بخش از جمله بخش‌های اصلی این فصل خواهد بود. میزبانان فصل چهارم محفل حامد شاکرنژاد، حسنین الحلو، احمد ابوالقاسمی و سیدجلال معصومی هستند و میزبانان جدید نیز حجت‌الاسلام سیدمحمدباقر طباطبایی‌نژاد و ابو مصطفی سالارزهی با هدف تنوع‌بخشی به اجرا و ارتباط نزدیک‌تر با مخاطبان به برنامه اضافه شده‌اند. برنامه‌ای که از آغاز، با ابتکار سازمان تبلیغات اسلامی خبر از تغییر ریل در برنامه‌سازی مذهبی می‌داد و در چهار فصل گذشته با تکیه بر نوآوری در روایت و دعوت از سوژه‌های متنوع، به بلوغ تدریجی در فرم و محتوا رسیده است.

آزیتا ترکاشوند، بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر، در گفت‌وگو با ما از تجربه خود به‌عنوان مخاطب این برنامه و نسبت آن با دین‌داری رسانه‌ای سخن می‌گوید.

برنامه‌ای که «از جان» برخاسته است

آزیتا ترکاشوند با تأکید بر گستره مخاطبان این برنامه می‌گوید:محفل یکی از موفق‌ترین برنامه‌های قرآنی است و حجت حرف من این است که نه‌تنها در ایران، بلکه در بسیاری از کشورهای مسلمان نیز مخاطبان و طرفداران خاص خود را دارد.
او معتقد است پیوند عمیق مخاطبان با این برنامه، ریشه در ماهیت آن دارد و ادامه می‌دهد: به‌نظر من، این‌که این برنامه تا این اندازه در جان و دل مردم جا باز کرده، به این دلیل است که از دل و جان برخاسته است. نور قرآن و معجزه کلام خداوند، اثر خود را دارد. گام اول را عوامل محفل برداشتند، اما گام‌های بعدی این مسیر، دیگر به عهده خداوند است.

«محفل»؛ اشتراک پیام الهی با همه سلیقه‌ها

ترکاشوند در پاسخ به نقدهایی که برخی برنامه‌های دینی را به سرگرمی‌محور بودن متهم می‌کنند، تأکید می‌کند: این نگرانی اساساً درباره محفل مطرح نیست. اگر این برنامه توانسته با طیف گسترده‌ای از اقشار جامعه ارتباط برقرار کند، به این دلیل است که همه سلیقه‌ها و ذائقه‌ها را در نظر گرفته و تلاش کرده است کلام خدا و پیام الهی را به شکلی قابل دسترس برای همگان ارائه دهد.

او در ادامه می‌گوید: چه کودک، چه جوان، چه سالمند، چه فردی که بسیار مذهبی است و چه کسی که پوشش متفاوتی دارد، همه می‌توانند با محفل ارتباط برقرار کنند. این قدرت و معجزه، باز هم ناشی از همان کلام کتاب است.

قرآن؛ فراتر از مرزبندی‌های اجتماعی و حرفه‌ای

ترکاشوند درباره تأثیر حضور چهره‌های هنری و رسانه‌ای در برنامه‌های قرآنی می‌گوید:«با جرأت می‌توانم بگویم که قرآن، فارغ از نگاه‌ها و نگرش‌ها، در خانه همه ما وجود دارد. در سفره‌های هفت‌سین، همه ما ابتدا آب، آینه و قرآن را می‌گذاریم و بعد سایر نمادها را.
او تأکید می‌کند:اگر کمی نگاه‌مان را تغییر دهیم و به این موضوع فکر کنیم که همه ما مسلمان هستیم و یکی از وظایف‌مان یادآوری ارزش‌های انسانی و باورهای دینی به خودمان است، دیگر این‌که چه کسی دکتر است، مهندس است، بازیگر است یا چهره رسانه‌ای، اهمیتی نخواهد داشت. کلام خدا برای همه است و اگر از این مرزها عبور کنیم، اساساً چنین ذهنیت‌هایی هم شکل نخواهد گرفت.

دین‌گریزی؛ حاصل یک عامل نیست

این بازیگر، در تحلیل ریشه‌های دین‌گریزی یا کاهش دینداری در جامعه، نگاه تک‌علتی را نادرست می‌داند و تصریح می‌کند:نمی‌توان گفت کسانی که در هر لباس، سمت یا شغلی درباره مسائل دینی صحبت کرده‌اند، عملکردشان به‌گونه‌ای بوده که به‌تنهایی موجب این وضعیت شده باشد.
او با تأکید بر نگاه ریشه‌ای‌تر می‌افزاید:اگر عمیق‌تر نگاه کنیم، می‌بینیم با یک پازل مواجه هستیم؛ مجموعه‌ای از عوامل کنار هم قرار گرفته‌اند که ممکن است جامعه را به جایی رسانده باشند که برخی آن را دین‌زدگی یا دین‌گریزی می‌نامند. در این میان، نقش مدیران و مسئولان نیز قابل چشم‌پوشی نیست.
ترکاشوند ادامه می‌دهد:گاهی مدیری که در جایگاه خود درست عمل نمی‌کند، با ایجاد آسیب‌های گسترده اجتماعی، می‌تواند به این وضعیت دامن بزند. با این حال، نباید اصل موضوع را رها کنیم و کسانی را که خالصانه و عاشقانه درباره مسائل دینی سخن می‌گویند یا برنامه‌های دینی تولید می‌کنند، مورد هجمه قرار دهیم.

ضرورت خلاقیت برای نسل جدید

او با اشاره به نقش رسانه در ارتباط با نسل جوان می‌گوید:«در حوزه برنامه‌های دینی و مذهبی، خلاقیت یک ضرورت است. باید بپذیریم ساختارهایی که برای نسل‌های گذشته پاسخ‌گو بوده، الزاماً برای نسل امروز کارآمد نیست.
به باور ترکاشوند، اگر می‌خواهیم نسل جوان را مخاطب قرار دهیم، باید برنامه‌هایی متناسب با سلیقه و زیست رسانه‌ای آن‌ها تولید کنیم؛ خلاقیت در ساختار و فرم می‌تواند در این مسیر بسیار راه‌گشا باشد.

این بازیگر درباره میزان تأثیر برنامه‌هایی مانند «محفل» بر دینداری جامعه، به‌ویژه نسل جوان، نگاهی واقع‌بینانه دارد و می‌گوید:همه‌چیز نسبی است و نمی‌توان با قطعیت صددرصدی سخن گفت، اما تا این لحظه، به نظر من محفل برنامه‌ای بسیار موفق بوده است.
او در پایان تأکید می‌کند:نقطه آغاز اثرگذاری همین‌جاست؛ از جایی که برنامه‌سازی با در نظر گرفتن سلیقه نسل جوان شروع می‌شود و تلاش می‌کند آن‌ها را به‌عنوان مخاطب جدی خود به رسمیت بشناسد.